{"id":11890,"date":"2022-12-25T21:51:41","date_gmt":"2022-12-25T20:51:41","guid":{"rendered":"http:\/\/east-sea.de\/?p=11890"},"modified":"2022-12-28T23:21:34","modified_gmt":"2022-12-28T22:21:34","slug":"tieng-viet-khi-ai-dam-phan-gioi-hon-con-nguoi-tuong-lai-nao-cho-cac-nha-ngoai-giao","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/2022\/12\/25\/tieng-viet-khi-ai-dam-phan-gioi-hon-con-nguoi-tuong-lai-nao-cho-cac-nha-ngoai-giao\/","title":{"rendered":"Khi AI \u0111\u00e0m ph\u00e1n gi\u1ecfi h\u01a1n con ng\u01b0\u1eddi: T\u01b0\u01a1ng lai n\u00e0o cho c\u00e1c nh\u00e0 ngo\u1ea1i giao?"},"content":{"rendered":"<p><strong><em>Tr\u00ed tu\u1ec7 nh\u00e2n t\u1ea1o \u2013 AI (artificial intelligence) \u0111\u00e3 c\u00f3 nhi\u1ec1u ti\u1ebfn b\u1ed9 v\u01b0\u1ee3t b\u1eadc trong kho\u1ea3ng hai th\u1eadp ni\u00ean qua. M\u1ed9t trong nh\u1eefng ch\u1ec9 d\u1ea5u r\u00f5 r\u1ec7t nh\u1ea5t cho s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a AI l\u00e0 vi\u1ec7c n\u00f3 \u0111\u00e3 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t \u0111\u00e1nh b\u1ea1i con ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t c\u00e1ch thuy\u1ebft ph\u1ee5c trong g\u1ea7n nh\u01b0 t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c b\u1ed9 m\u00f4n th\u1ec3 thao tr\u00ed tu\u1ec7 h\u00e0ng \u0111\u1ea7u.<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-container-2 wp-block-gallery-1 wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img data-id=\"11891\"  src=\"http:\/\/east-sea.de\/datei\/uploads\/2022\/12\/Cicero-e1672001408157.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-11891\" \/><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<p>N\u0103m 1997, si\u00eau m\u00e1y t\u00ednh&nbsp;<a href=\"https:\/\/genk.vn\/ngay-11-5-dai-kien-tuong-co-vua-kasparov-bi-sieu-may-tinh-deep-blue-danh-bai-20150511112556774.chn\">Deep Blue<\/a>&nbsp;c\u1ee7a IBM l\u1ea7n \u0111\u1ea7u gi\u00e0nh chi\u1ebfn th\u1eafng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ea1i ki\u1ec7n t\u01b0\u1edbng c\u1edd vua Gary Kasparov v\u1edbi t\u1ec9 s\u1ed1 3\u00bd\u20132\u00bd trong tr\u1eadn t\u00e1i \u0111\u1ea5u \u1edf New York. N\u0103m 2016, ph\u1ea7n m\u1ec1m&nbsp;<a href=\"https:\/\/congnghe.tuoitre.vn\/nhip-song-so\/than-dong-co-vay-so-1-the-gioi-chiu-thua-may-tinh-1319763.htm\">AlphaGo<\/a>&nbsp;do Google ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh b\u1ea1i k\u1ef3 th\u1ee7 c\u1edd v\u00e2y 9 \u0111\u1eb3ng th\u1ebf gi\u1edbi Lee Sedol v\u1edbi t\u1ec9 s\u1ed1 4-1. V\u00e0 ch\u1ec9 ba n\u0103m sau \u0111\u00f3, ph\u1ea7n m\u1ec1m&nbsp;<a href=\"https:\/\/ai.facebook.com\/blog\/pluribus-first-ai-to-beat-pros-in-6-player-poker\/\">Pluribus<\/a>&nbsp;do Facebook v\u00e0 c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc tr\u01b0\u1eddng Carnegie Mellon ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0111\u00e3 khu\u1ea5t ph\u1ee5c nh\u1eefng v\u1eadn \u0111\u1ed9ng vi\u00ean poker h\u00e0ng \u0111\u1ea7u th\u1ebf gi\u1edbi trong b\u1ed9 m\u00f4n b\u00e0i hai l\u00e1 c\u00f3 6 ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i (6-max No-limit Texas Hold\u2019Em poker).<\/p>\n\n\n\n<p>M\u1edbi \u0111\u00e2y nh\u1ea5t, nh\u00f3m c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1ea1i Meta \u0111\u00e3 th\u1eed nghi\u1ec7m th\u00e0nh c\u00f4ng&nbsp;<a href=\"https:\/\/theconversation.com\/an-ai-named-cicero-can-beat-humans-in-diplomacy-a-complex-alliance-building-game-heres-why-thats-a-big-deal-195208\">Cicero<\/a>, m\u1ed9t AI c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u00e1nh b\u1ea1i con ng\u01b0\u1eddi trong&nbsp;<em>Diplomacy<\/em>, m\u1ed9t tr\u00f2 ch\u01a1i m\u00f4 ph\u1ecfng cu\u1ed9c tranh \u0111\u1ea5u quy\u1ec1n l\u1ef1c gi\u1eefa 7 c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c Ch\u00e2u \u00c2u tr\u01b0\u1edbc th\u1ec1m Chi\u1ebfn tranh th\u1ebf gi\u1edbi l\u1ea7n th\u1ee9 nh\u1ea5t (\u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng tr\u00f2&nbsp;<a href=\"https:\/\/foreignpolicy.com\/2020\/10\/23\/the-game-that-ruins-friendships-and-shapes-careers\/\">boardgame \u01b0a th\u00edch<\/a>&nbsp;c\u1ee7a c\u00e1c ch\u00ednh kh\u00e1ch n\u1ed5i ti\u1ebfng). Tr\u00ean m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n n\u00e0o \u0111\u00f3, r\u00f5 r\u00e0ng AI \u0111ang ng\u00e0y m\u1ed9t th\u00f4ng minh h\u01a1n v\u00e0 c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng t\u01b0 duy gi\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi h\u01a1n. Li\u1ec7u \u0111i\u1ec1u n\u00e0y s\u1ebd c\u00f3 mang l\u1ea1i nh\u1eefng h\u1ec7 lu\u1ef5 g\u00ec cho ngo\u1ea1i giao trong t\u01b0\u01a1ng lai?<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00e0i vi\u1ebft n\u00e0y t\u1eadp trung gi\u1ea3i th\u00edch t\u1ea1i sao ch\u00fang ta c\u1ea7n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ch\u00fa \u00fd t\u1edbi vi\u1ec7c AI \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh b\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c con ng\u01b0\u1eddi trong m\u1ed9t tr\u00f2 ch\u01a1i m\u00f4 ph\u1ecfng t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i s\u00e1t th\u1ef1c ch\u00ednh tr\u1ecb qu\u1ed1c t\u1ebf, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ch\u1ec9 ra m\u1ed9t s\u1ed1 h\u00e0m \u00fd c\u1ee7a \u0111\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n AI hi\u1ec7n nay \u0111\u1ed1i v\u1edbi ch\u00ednh tr\u1ecb qu\u1ed1c t\u1ebf n\u00f3i chung v\u00e0 ngo\u1ea1i giao n\u00f3i ri\u00eang trong t\u01b0\u01a1ng lai.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>S\u01a1 l\u01b0\u1ee3c v\u1ec1 Diplomacy<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>L\u1ea5y b\u1ed1i c\u1ea3nh ch\u00e2u \u00c2u th\u1eddi k\u00ec tr\u01b0\u1edbc Chi\u1ebfn tranh th\u1ebf gi\u1edbi l\u1ea7n th\u1ee9 nh\u1ea5t,&nbsp;<em>Diplomacy<\/em>&nbsp;m\u00f4 ph\u1ecfng cu\u1ed9c tranh \u0111\u1ea5u quy\u1ec1n l\u1ef1c \u1edf ch\u00e2u \u00c2u gi\u1eefa 7 c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c: Anh, Ph\u00e1p, Nga, \u0110\u1ee9c, \u00c1o-Hung, \u00dd v\u00e0 Th\u1ed5 Nh\u0129 K\u1ef3. \u0110\u1ec3 gi\u00e0nh chi\u1ebfn th\u1eafng tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i, ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n c\u00e1c qu\u00e2n \u0111o\u00e0n v\u00e0 h\u1ea1m \u0111\u1ed9i c\u1ee7a m\u00ecnh \u0111\u1ec3 chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c 18 tr\u00ean t\u1ed5ng s\u1ed1 34 \u201cv\u00f9ng h\u1eadu c\u1ea7n\u201d (supply center).<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110i\u1ec3m \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u1ee7a&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>l\u00e0&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/notes\/10222371178375494\/?fbclid=IwAR2cB3yt7SgNkX-JRWMP--hXEYxjLwWI8xTN14FRM3EIElpYcZE49ALq13I\">lu\u1eadt ch\u01a1i<\/a>&nbsp;\u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ebft k\u1ebf \u0111\u1ec3 kh\u00f4ng ai, d\u00f9 xu\u1ea5t s\u1eafc \u0111\u1ebfn m\u1ea5y, c\u00f3 th\u1ec3 m\u1ed9t m\u00ecnh gi\u00e0nh chi\u1ebfn th\u1eafng m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 h\u1ed7 tr\u1ee3 c\u1ee7a \u00edt nh\u1ea5t m\u1ed9t \u0111\u1ed3ng minh kh\u00e1c. Tr\u00f2 ch\u01a1i kh\u00f4ng s\u1eed d\u1ee5ng x\u00fac x\u1eafc n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 y\u1ebfu t\u1ed1 may r\u1ee7i hay b\u1ea5t \u0111\u1ecbnh t\u00e1c \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ebfn k\u1ebft qu\u1ea3. V\u00ec v\u1eady, ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1ch duy nh\u1ea5t \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1nh b\u1ea1i c\u00e1c \u0111\u1ed1i th\u1ee7 c\u1ee7a m\u00ecnh l\u00e0 v\u1eadn d\u1ee5ng nh\u1eefng k\u1ef9 n\u0103ng ngo\u1ea1i giao nh\u01b0: ph\u00e2n t\u00edch t\u00ecnh hu\u1ed1ng, ho\u1ea1ch \u0111\u1ecbnh chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c, \u0111\u00e0m ph\u00e1n, v.v. M\u1ee5c ti\u00eau c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i l\u00e0 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 \u0111\u00fang \u00fd \u0111\u1ed3 c\u1ee7a c\u1ea3 c\u00e1c \u201c\u0111\u1ed1i t\u00e1c\u201d l\u1eabn \u201c\u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng\u201d, x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0 duy tr\u00ec c\u00e1c li\u00ean minh b\u1ec1n v\u1eefng v\u1edbi \u0111\u1ed3ng minh, v\u00e0 \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ly gi\u00e1n nh\u1eefng li\u00ean qu\u00e2n ti\u1ec1m n\u0103ng ch\u1ed1ng l\u1ea1i m\u00ecnh.<\/p>\n\n\n\n<p>Tuy nhi\u00ean, kh\u00e1c v\u1edbi nh\u1eefng b\u1ed9 m\u00f4n c\u1edd m\u00e0 trong \u0111\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i s\u1ebd \u0111i theo l\u01b0\u1ee3t, sau khi \u0111\u00e0m ph\u00e1n xong, c\u1ea3 7 ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>s\u1ebd ra l\u1ec7nh c\u00f9ng m\u1ed9t l\u00fac v\u00e0 c\u00e1c m\u1ec7nh l\u1ec7nh s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c thi \u0111\u1ed3ng th\u1eddi. H\u1ec7 qu\u1ea3 l\u00e0 s\u1ebd c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u00fang cam k\u1ebft \u0111\u00e3 \u0111\u1ec1 ra trong qu\u00e1 tr\u00ecnh \u0111\u00e0m ph\u00e1n v\u00e0 s\u1ebd c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i \u201cn\u00f3i m\u1ed9t \u0111\u01b0\u1eddng, l\u00e0m m\u1ed9t n\u1ebbo\u201d. Do \u0111\u00f3, duy tr\u00ec l\u00f2ng tin gi\u1eefa c\u00e1c \u0111\u1ed3ng minh v\u00e0 ph\u1ea3n b\u1ed9i \u0111\u1ed1i t\u00e1c \u0111\u00fang th\u1eddi \u0111i\u1ec3m l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ea7n t\u1ea5t y\u1ebfu c\u1ee7a tr\u00f2 ch\u01a1i n\u00e0y.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u1ef1u chung, ch\u01a1i&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>gi\u1ed1ng nh\u01b0 \u0111\u00e1nh c\u1edd nh\u01b0ng thay v\u00ec ch\u1ec9 \u0111\u00e1nh v\u1edbi m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi th\u00ec b\u1ea1n \u0111\u00e1nh v\u1edbi 6 ng\u01b0\u1eddi, v\u00e0 thay v\u00ec ch\u01a1i theo l\u01b0\u1ee3t th\u00ec t\u1ea5t c\u1ea3 di chuy\u1ec3n qu\u00e2n c\u00f9ng l\u00fac. Cu\u1ed1i c\u00f9ng, giao ti\u1ebfp, tr\u00f2 chuy\u1ec7n, th\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o v\u1edbi nhau l\u00e0 m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u b\u1ea1n b\u1eaft bu\u1ed9c ph\u1ea3i l\u00e0m t\u1ed1t \u0111\u1ec3 gi\u00e0nh ph\u1ea7n th\u1eafng.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Cicero \u0111\u00e3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00ec?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Theo m\u1ed9t \u00fd ki\u1ebfn \u0111\u00e1nh gi\u00e1 th\u00ec tr\u00f2 ch\u01a1i&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>\u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t ra m\u1ed9t b\u00e0i to\u00e1n h\u00f3c b\u00faa cho c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u AI trong su\u1ed1t&nbsp;<a href=\"https:\/\/garymarcus.substack.com\/p\/what-does-meta-ais-diplomacy-winning?fbclid=IwAR0bK5EcZK7nkYA9ZnH7t_0hLEPnG6UZCKKHcykf85Fy9iw3eUqtxRwIaqw\">h\u01a1n 5 th\u1eadp k\u1ef7<\/a>&nbsp;v\u1eeba qua. S\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t gi\u1eefa Diplomacy v\u00e0 c\u00e1c tr\u00f2 \u0111\u1ea5u tay \u0111\u00f4i kinh \u0111i\u1ec3n nh\u01b0 c\u1edd vua hay c\u1edd v\u00e2y n\u1eb1m \u1edf hai \u0111i\u1ec3m ch\u00ednh: (1) trong Diplomacy b\u1ea1n ph\u1ea3i thi \u0111\u1ea5u v\u1edbi 6 \u0111\u1ed1i th\u1ee7 thay v\u00ec 1 \u0111\u1ed1i th\u1ee7 v\u00e0 (2) giao ti\u1ebfp b\u1eb1ng ng\u00f4n ng\u1eef l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ea7n c\u1ee7a tr\u00f2 ch\u01a1i. Do \u0111\u00f3, \u0111\u1ec3 AI c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e1nh b\u1ea1i con ng\u01b0\u1eddi \u1edf tr\u00f2 ch\u01a1i n\u00e0y, n\u00f3 ph\u1ea3i c\u00f3 c\u1ea3 kh\u1ea3 n\u0103ng t\u01b0 duy chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c (strategic reasoning) \u0111\u1ec3 nh\u1eadn bi\u1ebft \u0111\u1ed1i t\u00e1c\/\u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 c\u00e1c t\u00ecnh th\u1ebf thu\u1eadn l\u1ee3i\/nguy hi\u1ec3m, l\u1eabn kh\u1ea3 n\u0103ng giao ti\u1ebfp s\u1eed d\u1ee5ng ng\u00f4n ng\u1eef con ng\u01b0\u1eddi (natural language). C\u0169ng ch\u00ednh v\u00ec s\u1ef1 b\u1ea5t t\u01b0\u01a1ng x\u1ee9ng v\u1ec1 th\u00f4ng tin l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ea7n c\u1ee7a tr\u00f2 ch\u01a1i n\u00ean AI ph\u1ea3i bi\u1ebft l\u00fac n\u00e0o n\u00ean chia s\u1ebb \u00edt, l\u00fac n\u00e0o n\u00ean chia s\u1ebb nhi\u1ec1u, l\u00fac n\u00e0o c\u1ea7n th\u00e0nh th\u1eadt, l\u00fac n\u00e0o c\u1ea7n gian tr\u00e1. V\u00ec l\u00fd do n\u00e0y, kh\u00e1c v\u1edbi c\u00e1c m\u00f4n c\u1edd hay poker, AI kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 h\u1ecdc c\u00e1ch \u0111\u00e1nh&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>th\u00e0nh th\u1ea1o b\u1eb1ng vi\u1ec7c t\u1ef1 \u0111\u00e1nh v\u1edbi b\u1ea3n th\u00e2n m\u00e0 bu\u1ed9c ph\u1ea3i h\u1ecdc t\u1eeb m\u1ed9t b\u1ed9 d\u1eef li\u1ec7u \u0111\u00e3 c\u00f3 s\u1eb5n c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ec3 chu\u1ea9n b\u1ecb cho qu\u00e1 tr\u00ecnh th\u1eed nghi\u1ec7m v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i th\u1eadt, c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u00e3 d\u1ea1y Cicero c\u00e1ch ch\u01a1i&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>b\u1eb1ng m\u1ed9t b\u1ed9 d\u1eef li\u1ec7u g\u1ed3m 125.261 v\u00e1n&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>tr\u00ean m\u1ea1ng, v\u1edbi t\u1ed5ng c\u1ed9ng h\u01a1n 12 tri\u1ec7u tin nh\u1eafn m\u00e0 c\u00e1c ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i g\u1eedi cho nhau trong qu\u00e1 tr\u00ecnh th\u1ea3o lu\u1eadn, \u0111\u00e0m ph\u00e1n. T\u1eeb th\u00e1ng 8 cho t\u1edbi th\u00e1ng 10 n\u0103m 2022, Meta \u0111\u00e3 cho Cicero thi \u0111\u1ea5u (\u1ea9n danh) v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i ngo\u00e0i \u0111\u1eddi th\u1ef1c, bao g\u1ed3m c\u1ea3 nh\u00e0 v\u00f4 \u0111\u1ecbch th\u1ebf gi\u1edbi Markus Zijlstra. Sau t\u1ed5ng c\u1ed9ng 72 gi\u1edd thi \u0111\u1ea5u v\u1edbi h\u01a1n 80 ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i qua 40 v\u00e1n&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>kh\u00e1c nhau, Cicero \u0111\u00e3 l\u1ecdt v\u00e0o&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.science.org\/doi\/10.1126\/science.ade9097?fbclid=IwAR1wK8v_jM9fG77INPeE4hcBfvTO0UCUJD9uHMbE_pl34V_ikTVbMKasYu8\">top 10%<\/a>nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i t\u1ed1t nh\u1ea5t. \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t th\u00e0nh t\u00edch qu\u00e1 \u1ea5n t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi b\u1ea5t k\u1ef3 ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>n\u00e0o. Nh\u01b0ng \u1ea5n t\u01b0\u1ee3ng h\u01a1n c\u1ea3 l\u00e0 vi\u1ec7c Cicero \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i ch\u00ednh x\u00e1c \u00fd \u0111\u1ed3 c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i kh\u00e1c, giao ti\u1ebfp th\u00e0nh th\u1ee5c v\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 l\u1ed9 danh ph\u1eadn AI c\u1ee7a m\u00ecnh. H\u01a1n h\u1ebft, Cicero kh\u00f4ng b\u1ecb \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng b\u1edfi nh\u1eefng thi\u00ean ki\u1ebfn c\u1ed1 h\u1eefu trong t\u00e2m l\u00fd con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 kh\u00f4ng ra quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh d\u1ef1a tr\u00ean c\u1ea3m x\u00fac. M\u1ecdi quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh m\u00e0 AI \u0111\u01b0a ra thu\u1ea7n tu\u00fd d\u1ef1a tr\u00ean ph\u00e1n \u0111o\u00e1n c\u1ee7a n\u00f3 v\u1ec1 l\u1ee3i \u00edch m\u00e0 m\u1ed9t n\u01b0\u1edbc \u0111i c\u00f3 th\u1ec3 mang l\u1ea1i. Tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng d\u00e0i, \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 khi\u1ebfn cho AI m\u1eafc \u00edt sai l\u1ea7m h\u01a1n con ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00f9 v\u1eady, c\u1ea7n n\u00f3i r\u1eb1ng Cicero m\u1edbi \u0111\u00e1nh b\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c con ng\u01b0\u1eddi trong tr\u00f2&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>\u1edf n\u1ed9i dung \u201csi\u00eau t\u1ed1c\u201d (blitz) khi th\u1eddi gian \u0111\u1ec3 t\u01b0 duy v\u00e0 th\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o ch\u1ec9 gi\u1edbi h\u1ea1n trong \u00edt ph\u00fat. Trong nh\u1eefng tr\u00f2 ch\u01a1i c\u00f3 th\u1eddi gian t\u01b0 duy d\u00e0i h\u01a1n th\u00ec nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u01a1i h\u00e0ng \u0111\u1ea7u v\u1eabn chi\u1ebfm \u01b0u th\u1ebf so v\u1edbi m\u00e1y. B\u00ean c\u1ea1nh \u0111\u00f3, Cicero v\u1eabn c\u00f3 xu h\u01b0\u1edbng h\u01a1i th\u1eadt th\u00e0 qu\u00e1 v\u00e0 chia s\u1ebb h\u01a1i nhi\u1ec1u th\u00f4ng tin v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ed1i th\u1ee7 kh\u00e1c, \u0111i\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn n\u00f3 \u0111\u00f4i l\u00fac b\u1ecb l\u1ee3i d\u1ee5ng b\u1edfi \u0111\u1ed1i th\u1ee7.<\/p>\n\n\n\n<p>Tuy nhi\u00ean, \u0111\u00e2y m\u1edbi ch\u1ec9 l\u00e0 b\u01b0\u1edbc \u0111\u1ea7u c\u1ee7a Cicero. \u0110i\u1ec1u g\u1ea7n nh\u01b0 ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd x\u1ea3y ra trong v\u00f2ng 2-3 n\u0103m n\u1eefa l\u00e0 Cicero s\u1ebd ng\u00e0y c\u00e0ng ph\u00e1n \u0111o\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh x\u00e1c h\u01a1n \u00fd \u0111\u1ed3 (c\u1ea3 th\u1eadt th\u00e0 l\u1eabn gian tr\u00e1) c\u1ee7a \u0111\u1ed1i th\u1ee7 v\u00e0 ng\u00e0y c\u00e0ng giao ti\u1ebfp \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t c\u00e1ch kh\u00e9o l\u00e9o h\u01a1n qua c\u00e1c tin nh\u1eafn c\u00f3 v\u0103n phong \u201cgi\u1ed1ng ng\u01b0\u1eddi\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>AI v\u00e0 t\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a quan h\u1ec7 qu\u1ed1c t\u1ebf&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>V\u00ec \u0111a s\u1ed1 c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e0m ph\u00e1n \u1edf c\u1ea5p qu\u1ed1c gia \u0111\u1ec1u qu\u00e1 h\u1ec7 tr\u1ecdng n\u00ean s\u1ebd c\u00f3 \u00edt d\u01b0 \u0111\u1ecba cho ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb n\u00f3i chung v\u00e0 nh\u1eefng s\u1ef1 th\u1eed nghi\u1ec7m n\u00f3i ri\u00eang. V\u00ec v\u1eady, m\u1ed9t trong nh\u1eefng \u1ee9ng d\u1ee5ng tr\u1ef1c ti\u1ebfp v\u00e0 thi\u1ebft th\u1ef1c c\u1ee7a c\u00e1c ph\u1ea7n m\u1ec1m tr\u00ed tu\u1ec7 nh\u00e2n t\u1ea1o nh\u01b0 Cicero l\u00e0 n\u00f3 t\u1ea1o ra m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng c\u00f3 \u0111\u1ed9 th\u1ef1c t\u1ebf t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i cao \u0111\u1ec3 c\u00e1c nh\u00e0 ngo\u1ea1i giao tr\u1ebb c\u00f3 th\u1ec3 trui r\u00e8n c\u00e1c k\u1ef9 n\u0103ng c\u1ed1t l\u00f5i c\u1ee7a m\u00ecnh v\u00e0 th\u1eed nghi\u1ec7m c\u00e1c chi\u1ebfn thu\u1eadt \u0111\u00e0m ph\u00e1n s\u00e1ng t\u1ea1o, m\u1edbi l\u1ea1. Tuy&nbsp;<em>Diplomacy&nbsp;<\/em>ch\u1ec9 t\u1eadp trung v\u00e0o ngo\u1ea1i giao n\u01b0\u1edbc l\u1edbn v\u00e0 do \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3n \u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00ednh x\u00e1c v\u00e0 to\u00e0n di\u1ec7n quan h\u1ec7 qu\u1ed1c t\u1ebf (\u0111\u1eb7c bi\u1ec7t t\u1eeb g\u00f3c nh\u00ecn c\u1ee7a c\u00e1c n\u01b0\u1edbc nh\u1ecf v\u00e0 t\u1ea7m trung) nh\u01b0ng v\u1edbi nh\u1eefng b\u01b0\u1edbc ph\u00e1t tri\u1ec3n n\u00e0y, r\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 trong t\u01b0\u01a1ng lai s\u1ebd c\u00f3 th\u00eam c\u00e1c ph\u1ea7n m\u1ec1m m\u00f4 ph\u1ecfng gi\u1ea3 l\u1eadp th\u00eam nhi\u1ec1u t\u00ecnh hu\u1ed1ng \u0111a d\u1ea1ng \u0111\u1ec3 m\u1ecdi nh\u00e0 ngo\u1ea1i giao c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng v\u00e0 chu\u1ea9n b\u1ecb cho c\u00e1c cu\u1ed9c \u0111\u00e0m ph\u00e1n th\u1eadt c\u1ee7a m\u00ecnh.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a c\u00e1c ph\u1ea7n m\u1ec1m AI nh\u01b0 Cicero r\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ebd d\u1eabn t\u1edbi m\u1ed9t c\u00f4ng c\u1ee5&nbsp;<a href=\"https:\/\/nghiencuuquocte.org\/2022\/09\/02\/nhin-truoc-tuong-lai-du-bao-va-mo-phong-trong-hoach-dinh-chien-luoc\/\">d\u1ef1 b\u00e1o<\/a>&nbsp;\u0111\u01b0\u1ee3c t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i ch\u00ednh x\u00e1c kh\u1ea3 n\u0103ng x\u1ea3y ra c\u00e1c s\u1ef1 ki\u1ec7n nh\u01b0 chi\u1ebfn tranh. T\u1ea1i th\u1eddi \u0111i\u1ec3m n\u00e0y, do c\u00f4ng vi\u1ec7c d\u1ef1 b\u00e1o v\u1eabn ch\u1ee7 y\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n b\u1edfi con ng\u01b0\u1eddi n\u00ean \u0111\u1ed9 ch\u00ednh x\u00e1c c\u00f3 bi\u00ean \u0111\u1ed9 sai s\u1ed1 r\u1ea5t l\u1edbn b\u1edfi 3 y\u1ebfu t\u1ed1 h\u00e0ng \u0111\u1ea7u g\u1ed3m: (1) \u0111\u1ed9 ch\u00ednh x\u00e1c th\u1ea5p c\u1ee7a ng\u00f4n ng\u1eef t\u1ef1 nhi\u00ean, (2) c\u00e1c l\u1ed7i t\u01b0 duy c\u1ed1 h\u1eefu c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi, v\u00e0 (3) \u00edt ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p suy lu\u1eadn logic ch\u1eb7t ch\u1ebd, c\u00f3 h\u1ec7 th\u1ed1ng. M\u1ed9t ph\u1ea7n m\u1ec1m AI \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ebft n\u1ed1i tr\u1ef1c ti\u1ebfp v\u1edbi m\u1ed9t b\u1ed9 d\u1eef li\u1ec7u kh\u1ed5ng l\u1ed3 g\u1ea7n nh\u01b0 ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd \u0111\u01b0a ra nh\u1eefng d\u1ef1 b\u00e1o kh\u00e1ch quan v\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c h\u01a1n con ng\u01b0\u1eddi nhi\u1ec1u l\u1ea7n, g\u00f3p ph\u1ea7n gi\u1ea3m thi\u1ec3u x\u00e1c su\u1ea5t c\u00e1c nh\u00e0 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o \u0111\u01b0a ra c\u00e1c quy\u1ebft s\u00e1ch sai l\u1ea7m.<\/p>\n\n\n\n<p>Cu\u1ed1i c\u00f9ng, ch\u00fang ta ho\u00e0n to\u00e0n c\u00f3 th\u1ec3 k\u1ef3 v\u1ecdng r\u1eb1ng trong t\u01b0\u01a1ng lai c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc s\u1ebd ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00e0nh c\u00f4ng m\u1ed9t ph\u1ea7n m\u1ec1m AI c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u00e1nh gi\u00e1 ch\u00ednh x\u00e1c \u0111\u1ed9 tin c\u1eady (credibility) c\u1ee7a c\u00e1c ph\u00e1t ng\u00f4n c\u00f4ng khai c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o qu\u1ed1c t\u1ebf. M\u1ed9t s\u1ea3n ph\u1ea9m nh\u01b0 v\u1eady s\u1ebd gi\u1ea3i quy\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t trong nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 h\u00f3c b\u00faa nh\u1ea5t trong quan h\u1ec7 qu\u1ed1c t\u1ebf, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u201c\u0111\u1ecdc v\u1ecb\u201d ch\u00ednh x\u00e1c \u00fd \u0111\u1ed3 c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia kh\u00e1c. Li\u1ec7u l\u00e3nh \u0111\u1ea1o n\u01b0\u1edbc A c\u00f3 th\u1eadt s\u1ef1 s\u1eb5n s\u00e0ng s\u1eed d\u1ee5ng v\u0169 kh\u00ed h\u1ea1t nh\u00e2n hay kh\u00f4ng? Li\u1ec7u nguy\u00ean th\u1ee7 n\u01b0\u1edbc B c\u00f3 th\u1ef1c s\u1ef1 \u0111\u1ecbnh r\u00fat ra kh\u1ecfi hi\u1ec7p \u0111\u1ecbnh th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i n\u00e0y hay kh\u00f4ng? Khi m\u00e0 AI c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ea3 l\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng c\u00e2u h\u1ecfi nh\u01b0 v\u1eady m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng b\u1edfi \u0111\u1ecbnh ki\u1ebfn hay c\u1ea3m x\u00fac c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi, g\u1ea7n nh\u01b0 ch\u1eafc ch\u1eafn ch\u1ea5t l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a m\u1ecdi quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u1edf c\u1ea5p cao nh\u1ea5t s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea3i thi\u1ec7n. V\u00e0 ch\u00fang ta c\u00f3 quy\u1ec1n tin r\u1eb1ng \u0111\u00f3 s\u1ebd l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ebf gi\u1edbi ho\u00e0 b\u00ecnh v\u00e0 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh h\u01a1n r\u1ea5t nhi\u1ec1u.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>T\u00e1c gi\u1ea3:<\/strong>&nbsp;Ng\u00f4 Di L\u00e2n<\/p>\n\n\n\n\n<p>Aufrufe: 301<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tr\u00ed tu\u1ec7 nh\u00e2n t\u1ea1o \u2013 AI (artificial intelligence) \u0111\u00e3 c\u00f3 nhi\u1ec1u ti\u1ebfn b\u1ed9 v\u01b0\u1ee3t b\u1eadc trong kho\u1ea3ng hai th\u1eadp ni\u00ean qua. M\u1ed9t trong nh\u1eefng ch\u1ec9 d\u1ea5u r\u00f5 r\u1ec7t nh\u1ea5t cho s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a AI l\u00e0 vi\u1ec7c n\u00f3 \u0111\u00e3 l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t \u0111\u00e1nh b\u1ea1i con ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t c\u00e1ch thuy\u1ebft ph\u1ee5c trong g\u1ea7n nh\u01b0 t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[97,1,37],"tags":[784],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11890"}],"collection":[{"href":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11890"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11890\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11907,"href":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11890\/revisions\/11907"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11890"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11890"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/east-sea.de\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11890"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}